Rəhbərə qayıt
AZTRENDEFRESNLRUITSQBSROKYDA

Qələm surəsi

Meal: Musayev, Bulaç

بِسْمِ ٱللَّهِ ٱلرَّحْمَٰنِ ٱلرَّحِيمِ نٓ وَٱلْقَلَمِ وَمَا يَسْطُرُونَ

Nun. And olsun qələmə və qələmə alınanlara!

Nun. Kaleme ve satır satır yazdıklarına andolsun. 68:1

مَآ أَنتَ بِنِعْمَةِ رَبِّكَ بِمَجْنُونٍ

Məhz Rəbbinin mərhəmətinə görə sən dəli deyilsən.

Sen, Rabbinin nimetiyle bir mecnun değilsin. 68:2

وَإِنَّ لَكَ لَأَجْرًا غَيْرَ مَمْنُونٍ

Şübhəsiz ki, sənin üçün tükənməz bir mükafat hazırlanmışdır.

Gerçekten senin için kesintisi olmayan bir ecir vardır. 68:3

وَإِنَّكَ لَعَلَىٰ خُلُقٍ عَظِيمٍ

Həqiqətən də, sən böyük əxlaq sahibisən!

Ve şüphesiz sen, pek büyük bir ahlak üzerindesin. 68:4

فَسَتُبْصِرُ وَيُبْصِرُونَ

Sən də görəcəksən, onlar da –

Artık yakında göreceksin ve onlar da görecekler. 68:5

بِأَييِّكُمُ ٱلْمَفْتُونُ

hansınızın dəli olduğunu.

Sizden, hanginizin 'fitneye tutulup-çıldırdığını.' 68:6

إِنَّ رَبَّكَ هُوَ أَعْلَمُ بِمَن ضَلَّ عَن سَبِيلِهِۦ وَهُوَ أَعْلَمُ بِٱلْمُهْتَدِينَ

Şübhəsiz ki, Rəbbin Onun yolundan azanları və haqq yolda olanları daha yaxşı tanıyır.

Elbette senin Rabbin, kimin Kendi yolundan şaşırıp-saptığını daha iyi bilendir; ve kimin hidayete erdiğini de daha iyi bilendir. 68:7

فَلَا تُطِعِ ٱلْمُكَذِّبِينَ

Elə isə haqqı yalan sayanlara güzəştə getmə.

Şu halde yalanlayanlara itaat etme. 68:8

وَدُّوا۟ لَوْ تُدْهِنُ فَيُدْهِنُونَ

Müşriklər istəyirlər ki, sən onlara güzəşt edəsən, onlar da sənə güzəşt etsinlər.

Onlar, senin kendilerine yaranmanı (uzlaşmanı) arzu ettiler; o zaman onlar da sana yaranıp-uzlaşacaklardı. 68:9

وَلَا تُطِعْ كُلَّ حَلَّافٍ مَّهِينٍ

İtaət etmə hər tez-tez and içənə, alçağa,

Şunların hiçbirine itaat etme: Yemin edip duran, aşağılık, 68:10

هَمَّازٍ مَّشَّآءٍۭ بِنَمِيمٍ

qeybət edənə, dedi-qodu yayana,

Alabildiğine ayıplayıp kötüleyen, söz getirip götüren (gizlilik içinde söz ve haber taşıyan), 68:11

مَّنَّاعٍ لِّلْخَيْرِ مُعْتَدٍ أَثِيمٍ

xeyrə mane olana, həddi aşana, günahkara,

Hayrı engelleyip sürdüren, saldırgan, olabildiğince günahkar, 68:12

عُتُلٍّۭ بَعْدَ ذَٰلِكَ زَنِيمٍ

daş ürəkliyə, bunlardan sonra da başqasının adını mənimsəyən fırıldaqçıya –

Zorba-saygısız, sonra da kulağı kesik; 68:13

أَن كَانَ ذَا مَالٍ وَبَنِينَ

o adam var-dövlət və oğul-uşaq sahibi olsa belə.

Mal (servet) ve çocuklar sahibi oldu diye, 68:14

إِذَا تُتْلَىٰ عَلَيْهِ ءَايَٰتُنَا قَالَ أَسَٰطِيرُ ٱلْأَوَّلِينَ

Ayələrimiz ona oxunduğu zaman: “Bu, keçmişdəkilərin əsatirlərindəndir!”– deyər.

Kendisine ayetlerimiz okunduğu zaman: "(Bunlar) Eskilerin uydurma masallarıdır" diyen. 68:15

سَنَسِمُهُۥ عَلَى ٱلْخُرْطُومِ

Biz onun burnuna damğa vuracağıq.

Yakında Biz onun hortumu (burnu) üzerine damga vuracağız. 68:16

إِنَّا بَلَوْنَٰهُمْ كَمَا بَلَوْنَآ أَصْحَٰبَ ٱلْجَنَّةِ إِذْ أَقْسَمُوا۟ لَيَصْرِمُنَّهَا مُصْبِحِينَ

Həqiqətən, Biz bağ sahiblərini sınağa çəkdiyimiz kimi onları da sınağa çəkdik. O zaman bağ sahibləri səhər açılanda bağda olan meyvələri mütləq dərəcəklərinə and içmişdilər

Gerçek şu ki, Biz o bahçe sahiplerine bela verdiğimiz gibi, bunlara da bela verdik. Hani onlar, sabah vakti (erkenden ve kimseye haber vermeden) onu (bahçeyi) mutlaka devşireceklerine dair and içmişlerdi. 68:17

وَلَا يَسْتَثْنُونَ

və heç bir istisna da etməmişdilər (“inşallah” deməmişdilər).

(Bu konuda) Hiçbir istisna yapmıyorlardı. 68:18

فَطَافَ عَلَيْهَا طَآئِفٌ مِّن رَّبِّكَ وَهُمْ نَآئِمُونَ

Onlar yuxuda ikən Rəbbinin əzabı o bağı bürüdü.

Fakat onlar, uyuyorlarken, Rabbin tarafından dolaşıp-gelen bir bela' onun üstünü sarıp-kuşatıverdi. 68:19

فَأَصْبَحَتْ كَٱلصَّرِيمِ

Bağ yanıb zülmət gecə kimi qapqara oldu.

Sonunda (bahçe) kökünden kuruyup-kapkara kesildi. 68:20

فَتَنَادَوْا۟ مُصْبِحِينَ

Onlar səhər qalxdıqda bir-birlərini çağırdılar:

Nihayet sabah vakti birbirlerine seslendiler. 68:21

أَنِ ٱغْدُوا۟ عَلَىٰ حَرْثِكُمْ إِن كُنتُمْ صَٰرِمِينَ

“Əgər meyvə dərəcəksinizsə, bağınıza erkən gedin!”

"Eğer ürününüzü devşirecekseniz erkence kalkıp-çıkın." 68:22

فَٱنطَلَقُوا۟ وَهُمْ يَتَخَٰفَتُونَ

Onlar bağa yollandılar, yol boyu da bir-birlərinə belə pıçıldayırdılar:

Derken, aralarında fısıldaşarak çıkıp-gittiler: 68:23

أَن لَّا يَدْخُلَنَّهَا ٱلْيَوْمَ عَلَيْكُم مِّسْكِينٌ

“Bu gün oraya – yanınıza heç bir kasıb girməsin!”

"Bugün sakın oraya hiçbir yoksul girip de karşınıza çıkmasın." 68:24

وَغَدَوْا۟ عَلَىٰ حَرْدٍ قَٰدِرِينَ

Onlar bu məqsədlə kasıbları bağa buraxmamağa qadir olacaqlarını zənn edib erkən getdilər.

(Yoksulları) Engellemeye güçleri yetebilirmiş gibi erkenden gittiler. 68:25

فَلَمَّا رَأَوْهَا قَالُوٓا۟ إِنَّا لَضَآلُّونَ

Bağı görəndə isə belə dedilər: “Deyəsən, biz düz gəlməmişik!

Ama onu görünce: "Muhakkak biz (gideceğimiz yeri) şaşırmışız" dediler. 68:26

بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ

Xeyr! Biz bu bağın xeyrindən məhrum olmuşuq!”

"Hayır, biz (herşeyden ve bütün servetimizden) yoksun bırakıldık." 68:27

قَالَ أَوْسَطُهُمْ أَلَمْ أَقُل لَّكُمْ لَوْلَا تُسَبِّحُونَ

Onların ən insaflısı dedi: “Məgər mən sizə Allahın şəninə təriflər söyləyin deməmişdimmi?”

(İçlerinde) Mutedil olan biri dedi ki: "Ben size dememiş miydim? (Allah'ı) Tesbih edip yüceltmeniz gerekmez miydi?" 68:28

قَالُوا۟ سُبْحَٰنَ رَبِّنَآ إِنَّا كُنَّا ظَٰلِمِينَ

Onlar dedilər: “Rəbbimiz pakdır, müqəddəsdir! Həqiqətən də, biz özümüzə zülm etmişik!”

Dediler ki: "Rabbimiz Seni tesbih eder, yüceltiriz; gerçekten bizler zalim imişiz." 68:29

فَأَقْبَلَ بَعْضُهُمْ عَلَىٰ بَعْضٍ يَتَلَٰوَمُونَ

Onlar dönüb bir-birlərini qınamağa başladılar

Şimdi birbirlerine karşı kendilerini kınamaya başladılar. 68:30

قَالُوا۟ يَٰوَيْلَنَآ إِنَّا كُنَّا طَٰغِينَ

və dedilər: “Vay halımıza! Biz həddi aşanlarıq!

"Yazıklar bize, gerçekten bizler azgınmışız" dediler. 68:31

عَسَىٰ رَبُّنَآ أَن يُبْدِلَنَا خَيْرًا مِّنْهَآ إِنَّآ إِلَىٰ رَبِّنَا رَٰغِبُونَ

Ola bilsin ki, Rəbbimiz bizə bu bağın əvəzinə ondan daha yaxşısını versin. Əlbəttə, biz Rəbbimizə yönəlirik”.

"Belki Rabbimiz, onun yerine daha hayırlısını verir; şüphesiz biz, yalnızca Rabbimiz'e rağbet eden kimseleriz." 68:32

كَذَٰلِكَ ٱلْعَذَابُ وَلَعَذَابُ ٱلْـَٔاخِرَةِ أَكْبَرُ لَوْ كَانُوا۟ يَعْلَمُونَ

Dünyadakı əzab belədir. Axirət əzabı isə daha böyükdür! Kaş biləydilər!

İşte azap böyledir. Ahiret azabı ise, muhakkak çok daha büyüktür; bir bilseler. 68:33

إِنَّ لِلْمُتَّقِينَ عِندَ رَبِّهِمْ جَنَّٰتِ ٱلنَّعِيمِ

Şübhəsiz ki, müttəqilər üçün Rəbbin dərgahında Nəim bağları hazırlanmışdır.

Doğrusu, muttaki olanlar için Rableri Katında nimetlerle donatılmış cennetler vardır. 68:34

أَفَنَجْعَلُ ٱلْمُسْلِمِينَ كَٱلْمُجْرِمِينَ

Biz heç müsəlmanları günahkarlara tay tutarıqmı?

Öyleyse, Müslümanları suçlu-günahkar olanlar gibi (eşit) kılar mıyız? 68:35

مَا لَكُمْ كَيْفَ تَحْكُمُونَ

Sizə nə olub, necə hökm verirsiniz?

Size ne oluyor? Nasıl hüküm veriyorsunuz? 68:36

أَمْ لَكُمْ كِتَٰبٌ فِيهِ تَدْرُسُونَ

Yoxsa sizin elə bir kitabınız vardır ki, üsyankarla itaətkarın eyni olduğunu ondan oxuyursunuz?

Yoksa (elinizde) ders okumakta olduğunuz bir kitap mı var? 68:37

إِنَّ لَكُمْ فِيهِ لَمَا تَخَيَّرُونَ

Ya da onda bəyəndiyiniz hər bir şeyin sizin olacağı yazılmışdır?

İçinde, neyi seçip-beğenirseniz, mutlaka sizin olacak diye. 68:38

أَمْ لَكُمْ أَيْمَٰنٌ عَلَيْنَا بَٰلِغَةٌ إِلَىٰ يَوْمِ ٱلْقِيَٰمَةِ إِنَّ لَكُمْ لَمَا تَحْكُمُونَ

Yaxud Bizimlə Qiyamət gününədək əhd bağlamısınız ki, istədiyiniz hər şey sizin olacaqdır?

Yoksa sizin için üzerimizde kıyamete kadar sürüp gidecek bir yemin mi var ki siz ne hüküm verirseniz o, mutlaka sizin kalacak, diye. 68:39

سَلْهُمْ أَيُّهُم بِذَٰلِكَ زَعِيمٌ

Onlardan soruş ki, kim buna zamin duracaqdır?

Onlara sor: "Hangisi bunun savunuculuğunu yapacak? 68:40

أَمْ لَهُمْ شُرَكَآءُ فَلْيَأْتُوا۟ بِشُرَكَآئِهِمْ إِن كَانُوا۟ صَٰدِقِينَ

Yoxsa onların şərikləri vardır? Əgər doğru danışırlarsa, onda qoy şəriklərini gətirsinlər.

Yoksa onların ortakları mı var? Şu halde eğer doğru sözlü kimselerse, ortaklarını getirsinler. 68:41

يَوْمَ يُكْشَفُ عَن سَاقٍ وَيُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ فَلَا يَسْتَطِيعُونَ

Ayağın açılacağı və onlar səcdəyə çağırılacaqları, lakin buna qadir ola bilməyəcəkləri gün –

Ayağın üstünden (örtünün) açılacağı ve onların secdeye çağrılacakları gün, artık güç yetiremezler. 68:42

خَٰشِعَةً أَبْصَٰرُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ وَقَدْ كَانُوا۟ يُدْعَوْنَ إِلَى ٱلسُّجُودِ وَهُمْ سَٰلِمُونَ

onların baxışları yazıq görkəm alacaq, özlərini də zillət bürüyəcəkdir. Hərçənd ki, onlar dünyada ikən sağ-salamat halda səcdə qılmağa dəvət olunurdular.

Gözleri 'korkudan ve dehşetten düşük', kendilerini de zillet sarıp-kuşatmış. Oysa onlar, (daha önce) sapasağlam iken secdeye davet edilirlerdi. 68:43

فَذَرْنِى وَمَن يُكَذِّبُ بِهَٰذَا ٱلْحَدِيثِ سَنَسْتَدْرِجُهُم مِّنْ حَيْثُ لَا يَعْلَمُونَ

Bu Sözü yalan sayanları Mənim öhdəmə burax. Biz onları tovlayıb bilmədikləri bir yöndən tədricən əzaba sürükləyirik.

Artık bu sözü yalan sayanı sen Bana bırak. Biz onları, bilmeyecekleri bir yönden derece derece (azaba) yaklaştıracağız. 68:44

وَأُمْلِى لَهُمْ إِنَّ كَيْدِى مَتِينٌ

Hələlik Mən onlara möhlət verirəm. Şübhəsiz ki, Mənim kafirlər üçün qurduğum hiyləm çox güclüdür.

Ben, onlara süre tanıyorum. Elbette Benim düzenim (cezalandırmam) sapasağlamdır. 68:45

أَمْ تَسْـَٔلُهُمْ أَجْرًا فَهُم مِّن مَّغْرَمٍ مُّثْقَلُونَ

Yoxsa sən onlardan bir muzd istəyirsən və onlar da ağır bir borca düşüblər?

Sen, onlardan bir ücret mi istiyorsun ki, onlar, haksız bir borçtan dolayı ağır bir yük altında kalmışlar? 68:46

أَمْ عِندَهُمُ ٱلْغَيْبُ فَهُمْ يَكْتُبُونَ

Yoxsa qeyb onların əlindədir və onlar da ona baxıb istədiklərini yazırlar?

Yoksa gayb (görünmeyenin bilgisi) onların yanında mıdır ki, kendileri yazıp duruyorlar? 68:47

فَٱصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ وَلَا تَكُن كَصَاحِبِ ٱلْحُوتِ إِذْ نَادَىٰ وَهُوَ مَكْظُومٌ

Sən öz Rəbbinin hökmünə səbir et və balıq sahibi Yunus kimi olma! O zaman o, qəm-qüssə içində Rəbbinə dua etmişdi.

Şimdi sen, Rabbinin hükmüne sabret ve balık sahibi (Yunus) gibi olma; hani o, içi kahır dolu olarak (Rabbine) çağrıda bulunmuştu. 68:48

لَّوْلَآ أَن تَدَٰرَكَهُۥ نِعْمَةٌ مِّن رَّبِّهِۦ لَنُبِذَ بِٱلْعَرَآءِ وَهُوَ مَذْمُومٌ

Əgər Rəbbinin mərhəməti ona yetişməsəydi, o, qınanmış halda heç bir bitki bitməyən boş yerə atılacaqdı.

Eğer Rabbinden bir nimet ona ulaşmasaydı, mutlaka yerilmiş ve çıplak bir durumda (karaya) atılmış olacaktı. 68:49

فَٱجْتَبَٰهُ رَبُّهُۥ فَجَعَلَهُۥ مِنَ ٱلصَّٰلِحِينَ

Lakin Rəbbi onu seçib əməlisalehlərdən etdi.

Fakat Rabbi onu seçti ve onu salih olanlardan kıldı. 68:50

وَإِن يَكَادُ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ لَيُزْلِقُونَكَ بِأَبْصَٰرِهِمْ لَمَّا سَمِعُوا۟ ٱلذِّكْرَ وَيَقُولُونَ إِنَّهُۥ لَمَجْنُونٌ

Həqiqətən, kafirlər Zikri (Quranı) eşitdikləri zaman öz baxışları ilə az qala səni gözə gətirələr. Onlar çarəsizlikdən: “O, dəlidir!”– deyirlər.

O inkar edenler, zikri (Kur'an'ı) işittikleri zaman, seni neredeyse gözleriyle devireceklerdi. "O, gerçekten bir delidir" diyorlar. 68:51

وَمَا هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ لِّلْعَٰلَمِينَ

Halbuki bu Quran aləmlər üçün öyüd-nəsihətdən başqa bir şey deyildir.

Oysa o (Kur'an), alemlere bir zikr (öğüt, hatırlatma, hüküm ve üstün bir şeref)den başka bir şey değildir. 68:52